Konkurs biologiczny - etap szkolny, łódzkie: arkusz ćwiczeniowy nr 1
30 własnych zadań w formacie etapu szkolnego: 100 punktów, 60 minut. Tylko zakres etapu szkolnego 2026/27: chemia życia (pierwiastki, cukry, witaminy, białka, ATP, fermentacja), komórka i jej podziały, osmoza, wirusy, bakterie, protisty i grzyby, rośliny (tkanki, diaspory, ruchy, wzór kwiatowy) oraz bezkręgowce i kręgowce. Krótkie odpowiedzi, dopasowania, prawda/fałsz i wybór; schematy, wykresy, tabele i zdjęcia mikroskopowe. Na końcu odpowiedzi, wyjaśnienia i punktacja.
- 30zadania
- 100punkty
- 60 minczas pracy
- 32strony PDF
Pobierz arkusz z rozwiązaniami
Wyślemy link do PDF na Twój e-mail. Na końcu pliku są odpowiedzi, pełne rozwiązania i zasady punktowania jak w kluczu organizatora.
Co sprawdza arkusz
- SZ-I.2Makroelementy (w tym pierwiastki biogenne) i mikroelementy (J, Fe, F): znaczenie w organizmach, skutki niedoboru (zakres, etap szkolny, dz. I pkt 2).
- SZ-I.5Rozpoznawanie na podstawie wzorów cukrów prostych: rybozy, deoksyrybozy, glukozy i fruktozy; podział cukrów (dz. I pkt 4-5).
- SZ-I.8Witaminy A, D, E, K, C, B1, B12, kwas foliowy: klasyfikacja, funkcje, skutki niedoboru u człowieka (dz. I pkt 8).
- SZ-I.7; SZ-UWykrywanie cukrów prostych, skrobi i białek za pomocą odczynników; próba kontrolna i analiza wyników doświadczenia (dz. I pkt 7; umiejętności ogólne).
- SZ-PZ.2Określanie aminokwasów w krótkim peptydzie na podstawie wzorów (karta wzorów aminokwasów); wiązanie peptydowe (poza PP, etap szkolny).
- SZ-I.12Wzór i funkcje ATP (dz. I pkt 12).
- SZ-I.11, I.13Oddychanie tlenowe i fermentacja: lokalizacja w komórce, zysk energetyczny; typy fermentacji na podstawie równań i ich znaczenie dla człowieka (dz. I pkt 11 i 13).
- SZ-II.1Porównanie budowy komórek bakterii, roślin, grzybów i zwierząt; cechy umożliwiające ich rozróżnienie (dz. II pkt 1).
- SZ-II.5; SZ-I.9Rozpoznawanie organelli na rysunkach; lokalizacja etapów fotosyntezy w komórce (dz. II pkt 4-5; dz. I pkt 9).
- SZ-II.4Plastydy - chloroplasty, amyloplasty, chromoplasty: budowa, funkcja i występowanie (dz. II pkt 4).
- SZ-PZ.3Osmoza w komórkach roślinnych: roztwory hipo-, hiper- i izotoniczne, plazmoliza; analiza wyników doświadczenia (poza PP, etap szkolny).
- SZ-PZ.6Etapy cyklu komórkowego (G1, S, G2, mitoza) i zmiany ilości DNA w komórce (poza PP, etap szkolny; dz. II pkt 7).
- SZ-II.6Znaczenie mejozy w cyklach życiowych haplontów i diplontów (dz. II pkt 6).
- SZ-PZ.7, I.16Budowa bakteriofagów i cykl lityczny / lizogeniczny wirusów (dz. I pkt 16; poza PP, etap szkolny).
- SZ-I.17, I.18Choroby wirusowe człowieka i ich leczenie; wirusy jako bezkomórkowe formy niebędące organizmami (dz. I pkt 17-18).
- SZ-III.5Drogi zakażenia i profilaktyka chorób wywoływanych przez bakterie i protisty: gruźlica, borelioza, tężec, salmonelloza, toksoplazmoza, malaria (dz. III pkt 5).
- SZ-III.2-III.4Rozpoznawanie przedstawicieli protistów, cechy budowy, sposoby poruszania się i odżywiania (dz. III pkt 2-4).
- SZ-PZ.9Cykl życiowy podstawczaków na podstawie schematu; fazy jądrowe (haplofaza, dikariofaza, diplofaza) (poza PP, etap szkolny).
- SZ-IV.2Rozpoznawanie tkanek roślinnych na rysunku; związek budowy tkanek z funkcją (dz. IV pkt 2).
- SZ-IV.5Zależność między budową diaspor a sposobem ich rozprzestrzeniania (anemochoria, hydrochoria, zoochoria) (dz. IV pkt 5).
- SZ-PZ.13Ruchy roślin - tropizmy i nastie (poza PP, etap szkolny).
- SZ-PZ.11Wzór kwiatowy - odczytywanie i opis budowy kwiatu (poza PP, etap szkolny; dz. IV pkt 4).
- SZ-IV.1; SZ-PZ.10Porównanie cech i rozmnażania paprotników; gametofit i sporofit (dz. IV pkt 1; poza PP, etap szkolny).
- SZ-II.3; SZ-V.1Zasada klucza dychotomicznego; cechy umożliwiające zaklasyfikowanie bezkręgowców do parzydełkowców, płazińców, nicieni, pierścienic, stawonogów i mięczaków (dz. II pkt 3; dz. V pkt 1).
- SZ-V.3, V.4Cykl rozwojowy włośnia spiralnego i profilaktyka włośnicy (dz. V pkt 3-4).
- SZ-V.3Przeobrażenie zupełne i niezupełne owadów (dz. V pkt 3).
- SZ-V.5Termika organizmu kręgowców - zwierzęta stałocieplne i zmiennocieplne (dz. V pkt 5).
- SZ-II.2Zasady klasyfikacji biologicznej, nazwy naukowe; określanie pokrewieństwa na podstawie drzewa rodowego (dz. II pkt 2).
Skąd te oznaczenia? Oznaczenia to nasze skróty punktów z części II („Zakres wymagań - etap szkolny”) dokumentu kuratorium „Zakres wymagań na poszczególne etapy…” (załącznik 11 do regulaminu, link poniżej). Kuratorium nie numeruje punktów, więc liczymy je od góry w każdym dziale. SZ-I do SZ-V to kolejne działy, od „Organizacja i chemizm życia. Wirusy.” do „Różnorodność zwierząt.” (w dokumencie nr 2-6), np. SZ-I.12 to 12. punkt pierwszego: „zna wzór i funkcje ATP”. SZ-PZ to lista „wykraczające poza podstawę programową - etap szkolny”, a SZ-U - umiejętności z części I.
Zakres wymagań organizatora ↗Jak powstał ten arkusz
Zadania są nasze, napisane od nowa: wzorowaliśmy się na typach zadań, punktacji i czasie pracy z poprzednich edycji (Format wzorowany na testach etapu szkolnego Wojewódzkiego Konkursu Przedmiotowego z Biologii (Łódzki Kurator Oświaty) z edycji 2023/24-2025/26: 100 pkt, 60 min, krótkie odpowiedzi, dopasowania, P/F i wybór, ok. połowa punktów za zadania z rysunkami i zdjęciami; zakres wg „Zakresu wymagań” 2026/27, cz. II (etap szkolny). Wszystkie zadania, schematy i dane modelowe napisane od nowa.) oraz na zakresie wymagań organizatora na 2026/27. To nie są oryginalne zadania konkursowe. Każde zadanie rozwiązał niezależnie drugi autor, a odpowiedzi sprawdziliśmy z kluczem.
Czego ten arkusz nie ćwiczy: zadań z kartą odpowiedzi do zaznaczania na rysunku (np. strzałka na zdjęciu mikroskopowym, podpisywanie struktur bezpośrednio na fotografii) - w realnym teście to kilka punktów; tu struktury są ponumerowane, a odpowiedzi wpisuje się w liniach.
Zakres wymagań organizatora ↗







