Konkurs biologiczny - stopień rejonowy, podlaskie: arkusz ćwiczeniowy nr 1

Pobierz arkusz z rozwiązaniami

Wyślemy link do PDF na Twój e-mail. Na końcu pliku są odpowiedzi, pełne rozwiązania i zasady punktowania jak w kluczu organizatora.

Co sprawdza arkusz

• P-R1Zasady prowadzenia badań biologicznych i obserwacje biologiczne: problem badawczy, zmienne, próba kontrolna (treść poszerzająca stopnia rejonowego).
• P-R2Doświadczenia wykazujące obecność wybranych składników pokarmowych w produktach spożywczych (treść poszerzająca stopnia rejonowego).
• P-R3Parzydełkowce - środowisko życia, cechy budowy, cechy wspólne, znaczenie (treść poszerzająca stopnia rejonowego).
• P-R4Drogi inwazji nicieni pasożytniczych (glista ludzka, włosień spiralny) i profilaktyka chorób przez nie wywoływanych (treść poszerzająca stopnia rejonowego).
• P-R5Cechy charakterystyczne torbaczy i stekowców (treść poszerzająca stopnia rejonowego).
• P-R6Rola współczulnego i przywspółczulnego układu nerwowego (treść poszerzająca stopnia rejonowego).
• P-R7Współdziałanie układów w utrzymaniu właściwego poziomu glukozy we krwi (treść poszerzająca stopnia rejonowego).
• P-R8Zdrowie jako stan równowagi środowiska wewnętrznego, choroba jako zaburzenie homeostazy (PP IV; treść stopnia rejonowego).
• P-R9Rozpoznawanie rodzimych gatunków płazów i gadów (13 gatunków z listy organizatora) i porównanie cech płazów i gadów (treść poszerzająca stopnia rejonowego).
• P-R10Rozmnażanie i rozwój: parzydełkowce (stułbia płowa, chełbia modra), tasiemiec uzbrojony, glista ludzka, dżdżownica ziemna, owady - przeobrażenie zupełne i niezupełne (treść poszerzająca stopnia rejonowego).
• P-R11Parathormon, kalcytonina, kortyzol, adrenalina - miejsce wytwarzania i rola (treść poszerzająca stopnia rejonowego).
• III.7Układ wydalniczy człowieka: budowa i funkcje, powstawanie i wydalanie zbędnych produktów przemiany materii (PP III.7).
• III.9Narządy zmysłów: budowa i działanie, w tym zmysł smaku i węchu (PP III.9).
• III.8Układ nerwowy: budowa i funkcje ośrodkowego układu nerwowego (mózgowie, rdzeń kręgowy), odruchy warunkowe i bezwarunkowe (PP III.8).
• III.10Układ dokrewny: gruczoły, hormony i skutki zaburzeń ich wydzielania (PP III.10).
• III.11Układ rozrodczy: budowa i funkcje narządów męskich i żeńskich (PP III.11).
• P-S2Stopień szkolny (obowiązuje kumulatywnie): budowa i rola aparatu Golgiego, budowa wirusów.
• P-S3Stopień szkolny: protisty - drogi zakażenia i profilaktyka chorób (toksoplazmoza, malaria).
• P-S5Stopień szkolny: tkanki roślinne; budowa wewnętrzna i modyfikacje korzenia, łodygi i liścia.
• P-S7Stopień szkolny: budowa zęba; enzymy trawienne i miejsca trawienia.
• P-S9Stopień szkolny: płaskostopie, krzywica, osteoporoza - przyczyny, objawy, profilaktyka.
• P-S10Stopień szkolny: przyczyny i skutki konfliktu serologicznego, odporność czynna i bierna, naturalna i sztuczna.

Jak powstał ten arkusz

Zadania są nasze, napisane od nowa: wzorowaliśmy się na typach zadań, punktacji i czasie pracy z poprzednich edycji (Układ, typy zadań i punktacja wzorowane na testach stopnia rejonowego Wojewódzkiego Konkursu z Biologii Podlaskiego Kuratora Oświaty z edycji 2022/23-2025/26 (90 min, 39-40 pkt, 27-35 zadań; blok zadań jednokrotnego wyboru i zadania 1-3-punktowe z rysunkami, zdjęciami i doświadczeniami); zakres wg „Zakresu wiadomości i umiejętności” 2026/2027. Nieco więcej zadań z treści nowych na stopniu rejonowym niż w archiwum. Wszystkie zadania, schematy i dane napisane od nowa; 5 zdjęć z Wikimedia Commons (metryka na końcu arkusza).) oraz na zakresie wymagań organizatora na 2026/27. To nie są oryginalne zadania konkursowe. Każde zadanie rozwiązał niezależnie drugi autor, a odpowiedzi sprawdziliśmy z kluczem.

Czego ten arkusz nie ćwiczy: zadań z realistycznymi rycinami narządów i tkanek z podręczników i atlasu (np. przekroje oka, ucha, nefronu, mózgowia) - w realnym teście ilustracje dają ok. 1/3-1/2 punktów; tu zastępują je uproszczone schematy własne i zdjęcia gatunków.