Konkurs chemiczny - etap rejonowy, małopolskie: arkusz ćwiczeniowy nr 1

Pobierz arkusz z rozwiązaniami

Wyślemy link do PDF na Twój e-mail. Na końcu pliku są odpowiedzi, pełne rozwiązania i zasady punktowania jak w kluczu organizatora.

Co sprawdza arkusz

• PP17-II.3Liczba protonów, neutronów i elektronów na podstawie liczby atomowej i masowej, izotopy (PP 2017, dział II pkt 3-4; zakres etapu szkolnego).
• TS-2Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu szkolnego: powłokowa konfiguracja elektronowa (K, L, M…) atomów grup 1, 2, 13-18 o Z = 1-36 oraz jonów.
• TS-3Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu szkolnego: wzory elektronowe drobin H₂, Cl₂, N₂, CO₂, H₂O, HCl, NH₃ i innych z listy.
• PP26-3.5Reakcja jądrowa a reakcja chemiczna (PP 2026, dział 3. pkt 4-5; bilans przemian α i β⁻ - na granicy zakresu, z definicjami w treści).
• TS-5Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu szkolnego: wykres zmian energii drobin w reakcji bez katalizatora i z katalizatorem - entalpia, energia aktywacji.
• TS-7Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu szkolnego: ustalanie wzoru związku z masy cząsteczkowej i zawartości procentowej pierwiastków.
• PP26-4.4Odczyt rozpuszczalności z wykresu, roztwór nasycony i nienasycony (PP 2026, dział 4. pkt 4; PP 2017, dział V pkt 4-5).
• PP26-4.5Stężenie procentowe roztworu nasyconego z rozpuszczalności (PP 2026, dział 4. pkt 5; PP 2017, dział V pkt 6).
• PP26-5.5Prawo zachowania masy (PP 2026, dział 5. pkt 5; PP 2017, dział III pkt 2).
• PP26-5.6Obliczenia mas substratów i produktów, także przy nadmiarze substratu (PP 2026, dział 5. pkt 6) - bez pojęcia mola.
• TR-3Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu rejonowego: budowa cząsteczek kwasów H₂S, HCl, HNO₃, H₂SO₃, H₂SO₄, H₃PO₄ i innych, reszta kwasowa.
• TR-8Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu rejonowego: kwasy jedno- i wieloprotonowe, dysocjacja wielostopniowa.
• TR-7Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu rejonowego: kwasy mocne i słabe, trwałe i nietrwałe; doświadczenie „kwas + sól” porównujące moc kwasów.
• TR-4Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu rejonowego: tlenki z listy (m.in. CO, SiO₂, NO₂, SO₃, Na₂O, K₂O, Al₂O₃) - charakter chemiczny i zachowanie wobec wody.
• TR-5Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu rejonowego: wodorotlenki Mg(OH)₂ i Al(OH)₃ - charakter zasadowy i amfoteryczny, hydroksokompleksy.
• TR-10Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu rejonowego: glin i cynk wobec zimnej wody, kwasów i zasad (z hydroksokompleksami).
• TR-6Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu rejonowego: amoniak - otrzymywanie z soli amonowej i zasady, reakcja z wodą, strącanie wodorotlenków wodą amoniakalną.
• PP17-VI.5–7Wskaźniki (fenoloftaleina, oranż metylowy), odczyn i skala pH produktów codziennego użytku (PP 2017, dział VI pkt 5-7; doświadczenia DR-5, DR-6).
• DR-7Doświadczenie etapu rejonowego: zmiana barwy oranżu metylowego podczas mieszania kwasu solnego z roztworem NaOH (zobojętnianie, PP 2017 dział VII pkt 1).
• PP17-VII.2Wzory i nazwy soli: siarczków, azotanów(V), siarczanów(IV) i (VI), fosforanów(V) (PP 2017, dział VII pkt 2).
• PP17-VII.3Metody otrzymywania soli i obliczenia z nimi związane (PP 2017, dział VII pkt 3; PP 2026, dział 7. pkt 8).
• PP17-VII.4Dysocjacja elektrolityczna soli (PP 2017, dział VII pkt 4).
• PP17-VII.5Reakcje strąceniowe, przewidywanie ich wyniku z tablicy rozpuszczalności, zapis jonowy (PP 2017, dział VII pkt 5; doświadczenie DR-8).
• TR-12Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu rejonowego: barwy roztworów kationów metali oraz osadów wodorotlenków i soli (m.in. Fe(OH)₃, Mg(OH)₂, Cu(OH)₂, AgCl, PbI₂).
• TR-11Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu rejonowego: skały i minerały (wapień, marmur, kreda, kwarc, gips), odróżnianie skał węglanowych kwasem solnym.
• PP17-IV.3Otrzymywanie i wykrywanie tlenku węgla(IV) za pomocą wody wapiennej, reakcja węglanu wapnia z kwasem solnym (PP 2017, dział IV pkt 3; związek z TR-11: odróżnianie skał węglanowych).
• TR-2Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu rejonowego: odmiany alotropowe węgla - diament, grafit, fulereny.
• DR-4Doświadczenie etapu rejonowego: przewodnictwo elektryczne wody destylowanej i roztworów (sacharoza, NaOH, NaCl, HCl).
• PP26-6.3, 6.12Spalanie siarki i węgla przy różnym dostępie tlenu; właściwości wodoru i elektroliza wody (PP 2026, dział 6. pkt 3 i 12).
• PP17-VI.8Powstawanie i skutki kwaśnych opadów oraz sposoby ich ograniczania (PP 2017, dział VI pkt 8).
• TR-1Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu rejonowego: obliczenia przy przygotowaniu, zatężaniu i rozcieńczaniu roztworów o danym stężeniu procentowym.

Jak powstał ten arkusz

Zadania są nasze, napisane od nowa: wzorowaliśmy się na typach zadań, punktacji i czasie pracy z poprzednich edycji (Układ, liczba zadań (40 po 1 pkt), czas (90 min) i format odpowiedzi wzorowane na arkuszu etapu rejonowego Małopolskiego Konkursu Chemicznego 2025/26 (zadania „zaznacz wszystkie poprawne” i jednokrotnego wyboru); tematyka uzupełniona na podstawie arkuszy rejonowych 2018/19-2020/21; zakres wg załącznika nr 2 do regulaminu 2026/27. Wszystkie zadania napisane od nowa.) oraz na zakresie wymagań organizatora na 2026/27. To nie są oryginalne zadania konkursowe. Każde zadanie rozwiązał niezależnie drugi autor, a odpowiedzi sprawdziliśmy z kluczem.

Czego ten arkusz nie ćwiczy: pracy z pełnymi tablicami dołączanymi do realnego arkusza (układ okresowy, tablica rozpuszczalności, szereg aktywności metali) - potrzebne masy i liczby atomowe oraz fragment tablicy rozpuszczalności są w treści zadań; zaznaczania odpowiedzi na karcie czytanej elektronicznie.