Konkurs chemiczny - etap szkolny, małopolskie: arkusz ćwiczeniowy nr 1

Pobierz arkusz z rozwiązaniami

Wyślemy link do PDF na Twój e-mail. Na końcu pliku są odpowiedzi, pełne rozwiązania i zasady punktowania jak w kluczu organizatora.

Co sprawdza arkusz

• TS-1Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu szkolnego: budowa i skład jąder izotopów wodoru - protu, deuteru i trytu.
• PP26-3.4Liczba protonów i neutronów z zapisu izotopu (liczba atomowa i masowa), relacje między dwoma jądrami atomowymi (PP 2026, dział 3. pkt 4; PP 2017, dział II pkt 3).
• TS-2Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu szkolnego: powłokowa konfiguracja elektronowa (K, L, M…) atomów grup 1, 2, 13-18 o Z = 1-36 oraz jonów.
• PP17-II.6Zmiana właściwości i budowy atomów pierwiastków w grupie i okresie (PP 2017, dział II pkt 2 i 6).
• TS-3Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu szkolnego: wzory elektronowe drobin H₂, Cl₂, N₂, CO₂, H₂O, HCl, NH₃ i innych z listy - pary wiążące i wolne.
• PP17-II.8Elektroujemność a rodzaj wiązania: kowalencyjne niespolaryzowane, spolaryzowane, jonowe (PP 2017, dział II pkt 8).
• PP26-3.10Wzór sumaryczny związku jonowego na podstawie wzorów jonów (PP 2026, dział 3. pkt 10; PP 2017, dział II pkt 10).
• PP17-II.12–13Wartościowość pierwiastków (maksymalna względem tlenu) i wzory tlenków (PP 2017, dział II pkt 12-13; PP 2026, dział 3. pkt 12).
• TS-6Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu szkolnego: wzór empiryczny na podstawie wzoru rzeczywistego lub modelu cząsteczki.
• TS-4Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu szkolnego: obliczanie masy cząsteczkowej.
• TS-7Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu szkolnego: wzór związku na podstawie masy cząsteczkowej i zawartości procentowej pierwiastków.
• PP26-5.6Obliczenia mas substratów i produktów, skład procentowy i stosunek masowy pierwiastków w związku (PP 2026, dział 5. pkt 6) - bez pojęcia mola.
• PP26-5.5Prawo zachowania masy (PP 2026, dział 5. pkt 5; PP 2017, dział III pkt 2).
• PP26-6.4Emisja CO, CO₂ i SO₂ ze spalania paliw, rola katalizatorów w pojazdach (PP 2026, dział 6. pkt 4).
• PP26-5.2Równania reakcji w formie cząsteczkowej, dobieranie współczynników stechiometrycznych (PP 2026, dział 5. pkt 2; PP 2017, dział III pkt 2).
• PP26-5.3Odczytywanie przebiegu reakcji na modelach drobin, stosunki liczbowe drobin (PP 2026, dział 5. pkt 3-4).
• PP17-III.1Zjawisko fizyczne a reakcja chemiczna (PP 2017, dział III pkt 1).
• DS-3Doświadczenie etapu szkolnego: zjawisko fizyczne a reakcja chemiczna, efekt termiczny reakcji (np. magnezu z kwasem solnym) i zjawisk fizycznych (PP 2017, dział III pkt 3).
• TS-5Treść dodatkowa (rozszerzająca) etapu szkolnego: wykres zmian energii drobin w reakcji bez katalizatora i z katalizatorem - entalpia, energia aktywacji.
• PP26-5.8Szybkość reakcji chemicznej a stopień rozdrobnienia substratów i inne czynniki (PP 2026, dział 5. pkt 7-8).
• DS-7Doświadczenie etapu szkolnego: wpływ temperatury, mieszania i rozdrobnienia na szybkość rozpuszczania (PP 2017, dział V pkt 3).
• PP26-2.2Szkło i sprzęt laboratoryjny oraz jego zastosowania (PP 2026, dział 2. pkt 2).
• DS-2Doświadczenie etapu szkolnego: sporządzanie i rozdzielanie mieszanin (PP 2017, dział I pkt 6).
• PP17-I.5Mieszaniny jednorodne i niejednorodne (PP 2017, dział I pkt 5 i 7).
• PP26-1.2Kluczowe odkrycia w historii chemii, np. obalenie teorii czterech żywiołów przez Roberta Boyle'a (PP 2026, dział 1. pkt 2).
• PP17-I.10Obliczenia z wykorzystaniem pojęć: masa, gęstość, objętość (PP 2017, dział I pkt 10).
• PP17-I.2Piktogramy ostrzegawcze substancji niebezpiecznych (PP 2017, dział I pkt 2; PP 2026, dział 2. pkt 1).
• PP17-IV.1Tlen: otrzymywanie, właściwości fizyczne i chemiczne (PP 2017, dział IV pkt 1 i 5).
• PP17-IV.4Wodór: otrzymywanie i właściwości (PP 2017, dział IV pkt 4; doświadczenie DS-5).
• PP17-IV.3Tlenek węgla(IV): właściwości fizyczne i chemiczne (PP 2017, dział IV pkt 3; doświadczenie DS-5).
• DS-4Doświadczenia etapu szkolnego: powietrze jako mieszanina, rdzewienie żelaza (DS-4, DS-6; PP 2017, dział IV pkt 2c i 5).
• DS-6Doświadczenie etapu szkolnego: wpływ tlenu, wody i chlorku sodu na powstawanie rdzy (PP 2017, dział IV pkt 2c).
• PP17-V.1Roztwory właściwe, koloidy i zawiesiny (PP 2017, dział V pkt 1).
• PP26-4.4Odczyt rozpuszczalności z wykresu, masa substancji, którą można rozpuścić w danej masie wody (PP 2026, dział 4. pkt 4; PP 2017, dział V pkt 5).
• PP26-4.5Stężenie procentowe roztworu nasyconego a rozpuszczalność (PP 2026, dział 4. pkt 5; PP 2017, dział V pkt 6).
• PP26-4.1Rozcieńczanie i zatężanie roztworu o danym stężeniu procentowym (PP 2026, dział 4. pkt 1).

Jak powstał ten arkusz

Zadania są nasze, napisane od nowa: wzorowaliśmy się na typach zadań, punktacji i czasie pracy z poprzednich edycji (Układ (40 zadań jednokrotnego wyboru po 1 pkt, karta odpowiedzi A-D) wzorowany na arkuszu etapu szkolnego Małopolskiego Konkursu Chemicznego 2025/26; czas 90 minut wg komunikatu nr 1 na rok 2026/27; tematyka uzupełniona na podstawie arkuszy szkolnych 2018/19-2020/21; zakres wg załącznika nr 2 do regulaminu 2026/27. Wszystkie zadania napisane od nowa.) oraz na zakresie wymagań organizatora na 2026/27. To nie są oryginalne zadania konkursowe. Każde zadanie rozwiązał niezależnie drugi autor, a odpowiedzi sprawdziliśmy z kluczem.

Czego ten arkusz nie ćwiczy: pracy z pełnymi tablicami dołączanymi do realnego arkusza (układ okresowy, tablica rozpuszczalności, szereg aktywności metali) - potrzebne masy atomowe i elektroujemności są w treści zadań; zaznaczania odpowiedzi na karcie czytanej elektronicznie.